Frábærar fréttir birtust nú í vikulok – en samið hefur verið um uppkaup á stórum hluta neta í Ölfusá, sbr. fréttatilkynninguna frá NASF hér að neðan. Vatnsvæðið ofar í kerfinu mun klárlega njóta góðs af færri netum í Ölfusá. Nokkur hundruð laxar til viðbótar munu því komast uppeftir sem mun efla svæðin í Soginu meðal annars.

Hér á vefnum má finna veiðileyfi á Bíldsfellssvæðið – Alviðrusvæðið – Torfastaðasvæðið og Syðri Brú. Að öllu jöfnu, þá mun veiðin aukast á öllum þessum svæðum með fækkun neta.

Hérna má sjá lausa daga í Bíldsfellinu, Holl seld, 3 stangir

Hérna má finna lausa daga í Alviðrunni – Holl seld, 3 stangir

Hérna má finna lausa daga á Torfastöðum, Stakir dagar. 2 stangir

Hérna má finna lausa daga að Syðri Brú, Stakir dagar, 1 stöng.

Hérna má svo finna lausa daga á nýja stangveiðisvæðið á austurbakka Ölfusár, 2 stangir og stakir dagar.

Fréttatilkynning frá NASF

Vernd­ar­sjóður villtra laxa­stofna, NASF (North Atlantic Salmon Fund), nátt­úru­vernd­ar­sam­tök sem hafa vernd Norður-Atlants­hafslax­ins að meg­in­mark­miði, komust á síðasta ári að sam­komu­lagi við hóp land­eig­anda á vatna­svæði Hvítár og Ölfusár um að laxa­net þeirra verði ekki sett niður í 10 ár, til 2030. Sam­komu­lagið fel­ur í sér að NASF greiðir land­eig­end­um á svæðinu fyr­ir að veiða ekki lax með net­um.

Fleiri land­eig­end­ur hafa nú bæst í þenn­an hóp og eru því fleiri net á leiðinni á þurrt sum­arið 2022. Þetta eru gleðifrétt­ir fyr­ir laxa­stofna á vatna­svæði Hvítár- og Ölfusár.

Flest­ar af stærstu neta­lögn­um Ölfusár verða ekki nýtt­ar í sum­ar eða aðeins nýtt­ar í ör­fáa daga eins og kom fram í ný­legri frétta­til­kynn­ingu um stang­veiðar í landi lög­býl­is­ins Sel­foss. Út frá þessu má áætla að 70-80% af þeim net­um sem lax­inn í Ölfusá hef­ur ratað í verða ekki nýtt í sum­ar. Í Hvítá eru fleiri lagn­ir, en aflam­inni í flest­um til­fell­um. NASF vill þakka öll­um þeim sem hafa gengið til samn­inga fyr­ir þeirra þátt í þessu mik­il­væga vernd­un­ar­starfi. Einnig vill NASF þakka þeim sem hafa ekki enn samið fyr­ir góðar viðræður, viðræður sem enn standa yfir. Það er ljóst að sam­hug­ur er á svæðinu um nauðsyn þess að vernda viðkvæma laxa­stofna.

Til­gang­ur verk­efn­is­ins er að vernda villta Atlants­hafslax­inn en stofn­inn hef­ur átt und­ir högg að sækja á liðnum árum. Áætlað er að 600-800 lax­ar kom­ist á hrygn­ing­ar­slóðir sín­ar með brott­hvarfi laxa­neta sem iðulega eru sett niður á sumr­in. Með sam­komu­lag­inu er virt­ur rétt­ur land­eig­enda og neta­bænda á svæðinu, hvort sem litið er til hefða og venju eða til tekju­lind­ar. Aðilar sam­komu­lags­ins eru ein­huga um mik­il­vægi þess að vernda laxa­stofn­inn og ýta und­ir frek­ari vöxt hans til framtíðar.

Elv­ar Örn Friðriks­son und­ir­býr slepp­ingu á fal­leg­um Neslaxi. Hann er fram­kvæma­stjóri NASF. Ljós­mynd/​EÖF

Bæði land­eig­end­ur og leigu­tak­ar á svæðinu koma að fjár­mögn­un sam­komu­lags­ins í sam­starfi við NASF á Íslandi. Þessi ráðstöf­un, að semja við neta­bænd­ur um nýt­ingu á svæðinu, er í sam­ræmi við stefnu og til­gang NASF, sem mótaður var Orra heitn­um Vig­fús­syni, stofn­anda sjóðsins. Orri helgaði líf sitt bar­átt­unni fyr­ir vernd­un villta Atlants­hafslax­ins. Aðferðarfræði hans í um­hverf­is­vernd byggði m.a. á því að kaupa veiðirétt­indi, hvort sem er á hafi eða í ám, í sátt við hluteig­andi aðila, s.s. sjó­menn og land­eig­end­ur á Íslandi, í Fær­eyj­um og á Græn­landi. Fyr­ir það hlaut hann fjöl­marg­ar viður­kenn­ing­ar frá um­hverf­is­vernd­ar­sam­tök­um víða um heim.

 Elv­ar Örn Friðriks­son, fram­kvæmda­stjóri NASF:

„Árið 2021 gerðum við samn­inga við nokkra land­eig­end­ur á svæðinu og strax það sum­ar urðu menn var­ir við meira af laxi í upp­án­um sem von­andi hef­ur skilað sér í auk­inni hrygn­ingu. Það er afar ánægju­legt að segja frá því að nú hafa fleiri land­eig­end­ur á svæðinu gengið til samn­inga við okk­ur. Það er mik­ill sam­hug­ur á svæðinu um mik­il­vægi þess að vernda þá merki­legu laxa­stofna sem kallað hafa svæðið sitt heim­ili í ár­araðir. Sam­vinna með hags­munaðilum hef­ur gengið vel og eru nán­ast all­ir til­bún­ir að leggja hönd á plóg til þess að vernda þessa viðkvæmu stofna. Okk­ur hlakk­ar til að sjá verk­efnið skila ár­angri og minn­um á að okk­ar dyr eru alltaf opn­ar ef fleiri land­eig­end­ur vilja semja um neta­veiðirétt sinn.“